🫀 Chapter 1 · Circulatory & Lymphatic System രക്തചംക്രമണവും ലിംഫറ്റിക് സിസ്റ്റവും
1. Definition & Components · നിർവചനം ഘടകങ്ങൾ
Circulatory system: Heart + blood vessels + blood – transports oxygen, nutrients, wastes. ഹൃദയം, രക്തക്കുഴലുകൾ, രക്തം എന്നിവ ചേർന്നതാണ് രക്തചംക്രമണവ്യൂഹം.
Lymphatic system: Lymph, lymph vessels, lymph nodes, spleen, thymus – returns interstitial fluid, immunity. ലിംഫ്, ലിംഫ് ധമനികൾ, ലിംഫ് നോഡുകൾ, പ്ലീഹ, തൈമസ്: അന്തരാള ദ്രാവകം തിരികെയെത്തിക്കുകയും പ്രതിരോധം നൽകുകയും ചെയ്യുന്നു.
Blood components · രക്തത്തിന്റെ ഘടകങ്ങൾ
- Plasma (55%): Water, proteins (albumin, globulin, fibrinogen). പ്ലാസ്മ: ജലം, പ്രോട്ടീനുകൾ.
- RBC (erythrocytes): O₂/CO₂ transport. ചുവന്ന രക്താണുക്കൾ: O₂/CO₂ വഹനം.
- WBC (leukocytes): immunity. വെളുത്ത രക്താണുക്കൾ: പ്രതിരോധം.
- Platelets (thrombocytes): clotting. പ്ലേറ്റ്ലെറ്റുകൾ: രക്തം കട്ടപിടിക്കൽ.
2. Arterial & Venous System · ധമനികളും സിരകളും
| Feature | Arteries ധമനികൾ | Veins സിരകൾ |
|---|---|---|
| Wall thickness | Thick, muscular, elastic | Thin, less muscle |
| Direction | Away from heart | Toward heart |
| Oxygenation | Usually oxygenated (except pulmonary) | Usually deoxygenated (except pulmonary) |
| Valves | Absent | Present (to prevent backflow) |
| Pressure | High | Low |
Capillaries: microscopic, site of exchange. കാപ്പിലറികൾ: വിനിമയം നടക്കുന്ന സൂക്ഷ്മനാളികൾ.
3. Heart Position · ഹൃദയത്തിന്റെ സ്ഥാനം
- Located in mediastinum (between lungs). മീഡിയസ്റ്റിനത്തിൽ (ശ്വാസകോശങ്ങൾക്കിടയിൽ) സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നു.
- 2/3 lies to the left of midline. 2/3 ഭാഗം മധ്യരേഖയുടെ ഇടതുവശത്ത്.
- Base: posterior, near vertebrae. Apex: anterior, 5th intercostal space. അടിഭാഗം: പിൻവശം, നട്ടെല്ലിന് സമീപം. അഗ്രം: മുൻവശം, 5-ാം ഇന്റർകോസ്റ്റൽ സ്പേസ്.
- Relations: Superior to diaphragm, posterior to sternum, anterior to thoracic vertebrae. ബന്ധങ്ങൾ: ഡയഫ്രത്തിന് മുകളിൽ, സ്റ്റെർനത്തിന് പിന്നിൽ, തൊറാസിക് കശേരുക്കൾക്ക് മുൻപിൽ.
4. Chambers & Layers · അറകളും പാളികളും
4 chambers: Right Atrium (RA), Right Ventricle (RV), Left Atrium (LA), Left Ventricle (LV). വലത് ഏട്രിയം, വലത് വെൻട്രിക്കിൾ, ഇടത് ഏട്രിയം, ഇടത് വെൻട്രിക്കിൾ.
- RA: receives deoxygenated blood from SVC, IVC, coronary sinus. ശരീരത്തിൽ നിന്ന് ഡീഓക്സിജൻ രക്തം സ്വീകരിക്കുന്നു.
- RV: pumps to lungs via pulmonary artery. ശ്വാസകോശത്തിലേക്ക് പമ്പ് ചെയ്യുന്നു.
- LA: receives oxygenated blood from pulmonary veins. ശ്വാസകോശത്തിൽ നിന്ന് ഓക്സിജൻ രക്തം സ്വീകരിക്കുന്നു.
- LV: pumps to aorta (systemic). ശരീരത്തിലേക്ക് പമ്പ് ചെയ്യുന്നു.
Layers (inside to outside):
- Endocardium: inner epithelial lining. അകത്തെ എപ്പിത്തീലിയൽ പാളി.
- Myocardium: thick cardiac muscle (pumping). ഹൃദയപേശി.
- Epicardium: visceral pericardium. എപ്പികാർഡിയം.
- Pericardium: fibrous sac surrounding heart. പെരികാർഡിയം (ആവരണം).
5. Heart Valves · ഹൃദയ വാൽവുകൾ
- Atrioventricular (AV): Tricuspid (RA→RV), Bicuspid/Mitral (LA→LV). ട്രൈക്യൂസ്പിഡ്, മിട്രൽ.
- Semilunar (SL): Pulmonary (RV→pulmonary trunk), Aortic (LV→aorta). പൾമണറി, അയോർട്ടിക്.
- Function: prevent backflow. രക്തം പിന്നോട്ടൊഴുകുന്നത് തടയുന്നു.
6. Coronary Arteries · കൊറോണറി ധമനികൾ
- Right coronary artery (RCA): supplies RA, RV, SA node (60%), AV node. വലത് കൊറോണറി: RA, RV, SA node, AV node.
- Left main coronary artery: divides into:
- Left anterior descending (LAD): interventricular septum, anterior LV. ഇടത് മുൻ ഇറങ്ങുന്ന ശാഖ.
- Left circumflex (LCx): lateral and posterior LV, LA. സർക്കംഫ്ലെക്സ്.
- Venous drainage: coronary sinus → RA. സിരകൾ: കൊറോണറി സൈനസ് വഴി RA-യിലേക്ക്.
7. Nerve Supply · നാഡീ വിതരണം
- Sympathetic (T1-T5): increases HR & contractility. സിംപതറ്റിക്: ഹൃദയമിടിപ്പ് വർദ്ധിപ്പിക്കുന്നു.
- Parasympathetic (vagus nerve): decreases HR (SA/AV node). പാരസിംപതറ്റിക് (വേഗസ്): ഹൃദയമിടിപ്പ് കുറയ്ക്കുന്നു.
- Autonomic plexus (cardiac plexus). ഓട്ടോണമിക് പ്ലെക്സസ്.
8. Lymphatic Tissue · ലിംഫറ്റിക് ടിഷ്യു
Functions: drain interstitial fluid, absorb fats (lacteals), immunity. അന്തരാള ദ്രാവകം വറ്റിക്കുക, കൊഴുപ്പ് ആഗിരണം, പ്രതിരോധം.
- Lymph capillaries: blind-ended, in tissues (except CNS, cartilage). ലിംഫ് കാപ്പിലറികൾ.
- Lymph vessels: contain valves; propelled by skeletal muscle. ലിംഫ് ധമനികൾ.
- Lymph nodes: filter lymph; cervical, axillary, inguinal, etc. ലിംഫ് നോഡുകൾ: അരിപ്പ ചെയ്യുന്നു.
- Spleen: largest lymphatic organ; filters blood, stores platelets. പ്ലീഹ: രക്തം അരിപ്പ ചെയ്യുന്നു.
- Thymus: T-cell maturation. തൈമസ്: ടി-സെൽ പക്വത.
- Tonsils: pharyngeal, palatine, lingual. ടോൺസിലുകൾ.
9. IV Sites & Great Saphenous Vein · ഞരമ്പിലൂടെയുള്ള കുത്തിവയ്പ്പ്: ഗ്രേറ്റ് സഫീനസ്
Upper limb (common):
- Median cubital vein: antecubital fossa – preferred (large, anchored). മീഡിയൻ ക്യൂബിറ്റൽ സിര.
- Cephalic vein: lateral (thumb side). സെഫാലിക് സിര.
- Basilic vein: medial (little finger side). ബെസിലിക് സിര.
🔍 Great Saphenous Vein (GSV) · ഗ്രേറ്റ് സഫീനസ് സിര
Origin: dorsal venous arch of foot, passes anterior to medial malleolus (ankle). പാദത്തിലെ ഡോർസൽ സിര കമാനത്തിൽ നിന്ന് ആരംഭിച്ച് ആന്തരിക കണങ്കാലിന് മുൻവശമായി ഉയരുന്നു.
Course: ascends along medial leg, knee, thigh; pierces saphenous opening in fascia lata; joins femoral vein at saphenofemoral junction (groin). മധ്യ കാലിലൂടെ, തുടയിലൂടെ ഉയർന്ന് ഗ്രോയ്നിൽ ഫെമറൽ സിരയിൽ ചേരുന്നു.
Length: longest vein in body (approx. 40-50 cm). ശരീരത്തിലെ ഏറ്റവും നീളമുള്ള സിര.
Valves: 10-20 valves, more numerous in leg. 10-20 വാൽവുകൾ, കാലിൽ കൂടുതൽ.
🩺 Clinical & Nursing relevance · ക്ലിനിക്കൽ പ്രസക്തി
- IV access (emergency/cutdown): When upper limb veins are not accessible (burns, thrombosis, both arms injured). Site: at medial malleolus (ankle) – easily palpable. മുകളിലെ സിരകൾ ലഭ്യമല്ലാത്തപ്പോൾ, കണങ്കാലിനടുത്തുള്ള ഭാഗം ഉപയോഗിക്കുന്നു.
- Cardiac bypass graft: GSV is harvested for coronary artery bypass grafting (CABG) because of its length, thick wall, and fewer valves. ഹൃദയ ബൈപാസ് ശസ്ത്രക്രിയയ്ക്ക് ഗ്രാഫ്റ്റായി എടുക്കുന്നു.
- Varicose veins: GSV is most commonly affected due to prolonged standing/valvular incompetence. വെരിക്കോസ് സിരകൾ GSV-യിൽ സാധാരണം.
- Thrombophlebitis risk: IV in lower limb has higher DVT risk; avoid unless urgent. ത്രോംബോസിസ് സാധ്യത കൂടുതൽ.
Example: A dehydrated patient with burned arms requires urgent fluid resuscitation. The nurse may cannulate the GSV at the ankle (saphenous vein at medial malleolus) as a temporary measure. ഉദാ: കൈകൾ പൊള്ളലേറ്റ രോഗിയിൽ GSV കണങ്കാലിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നു.
10. Nursing Implications · നഴ്സിംഗ് പ്രയോഗങ്ങൾ
- Infiltration: fluid leaks into tissue – swelling, coolness, pain. ഇൻഫിൽട്രേഷൻ: വീക്കം, തണുപ്പ്, വേദന.
- Phlebitis: vein inflammation (redness, warmth). ഫ്ലെബിറ്റിസ്: സിരയുടെ വീക്കം.
- Hematoma: blood under skin. ഹെമറ്റോമ.
- Always choose distal veins first; use aseptic technique; rotate sites. ആദ്യം വിദൂര സിരകൾ തിരഞ്ഞെടുക്കുക.
11. Comparison: Arteries vs Veins (recap)
| Parameter | Artery | Vein |
|---|---|---|
| O₂ content | High (except pulmonary) | Low (except pulmonary) |
| Lumen | Narrow | Wide |
| Valves | Absent | Present |
| Direction | Efferent | Afferent |
Lymphatic vs Blood capillaries
| Lymph capillaries | Blood capillaries |
|---|---|
| Blind-ended, larger | Form continuous loops |
| Collect interstitial fluid | Exchange O₂, nutrients |
| No RBCs, only lymph | Contains blood cells |
📘 Key PYQs · മുൻവർഷ ചോദ്യങ്ങൾ
Q: Name the four components of blood. A: Plasma, RBC, WBC, platelets. പ്ലാസ്മ, ചുവന്ന/വെളുത്ത രക്താണുക്കൾ, പ്ലേറ്റ്ലെറ്റ്.
Q: List three differences between artery and vein. A: Wall thickness, valves, direction. ഭിത്തിയുടെ കനം, വാൽവുകൾ, രക്തപ്രവാഹദിശ.
Q: Position of heart relative to diaphragm and sternum. A: Superior to diaphragm, posterior to sternum. ഡയഫ്രത്തിന് മുകളിലും, സ്റ്റെർനത്തിന് പിന്നിലും.
Q: Enumerate the layers of heart. A: Epicardium, myocardium, endocardium. എപ്പികാർഡിയം, മയോകാർഡിയം, എൻഡോകാർഡിയം.
Q: Which valves are present in heart? A: Tricuspid, mitral, pulmonary, aortic. ട്രൈക്യൂസ്പിഡ്, മിട്രൽ, പൾമണറി, അയോർട്ടിക്.
Q: Name the main coronary arteries. A: Right coronary, left anterior descending, left circumflex. വലത്, ഇടത് മുൻ ഇറങ്ങുന്ന, ഇടത് സർക്കംഫ്ലെക്സ്.
Q: Nerve supply to the heart. A: Sympathetic (T1-T5) and parasympathetic (vagus). സിംപതറ്റിക്, പാരസിംപതറ്റിക് (വേഗസ്).
Q: Functions of lymphatic system. A: Drain fluid, absorb fat, immunity. ദ്രാവകം വറ്റിക്കുക, കൊഴുപ്പ് ആഗിരണം, പ്രതിരോധം.
Q: List the major lymph nodes in the body. A: Cervical, axillary, inguinal, mesenteric. സെർവിക്കൽ, ആക്സിലറി, ഇൻഗ്വിനൽ.
Q: Three veins used for IV cannulation. A: Median cubital, cephalic, basilic. മീഡിയൻ ക്യൂബിറ്റൽ, സെഫാലിക്, ബെസിലിക്.
Q: Describe the course of great saphenous vein. A: From dorsum of foot → anterior to medial malleolus → medial leg/thigh → joins femoral vein. പാദത്തിലെ ഡോർസൽ കമാനം → കണങ്കാലിന് മുൻവശം → മധ്യ കാലും തുടയും → ഫെമറൽ സിര.
Q: Clinical importance of great saphenous vein. A: IV access in emergency, CABG graft, varicose veins predilection. അടിയന്തര ഘട്ടത്തിൽ ഞരമ്പ് കുത്തിവയ്പ്പ്, ബൈപാസ് ഗ്രാഫ്റ്റ്, വെരിക്കോസ് സിര.
Q: Contraindications for choosing a vein for IV. A: Mastectomy side, infection, hematoma, AV fistula. മാസ്റ്റെക്ടമി ഭാഗം, അണുബാധ, ഹെമറ്റോമ, AV ഫിസ്റ്റുല.
Q: What is infiltration? A: Leakage of IV fluid into tissues – swelling, pain. സിരയിൽ നിന്ന് ദ്രാവകം ടിഷ്യുവിലേക്ക് ഒലിച്ചിറങ്ങുക.
Q: Difference between blood plasma and lymph. A: Plasma has more proteins, lymph has less protein and contains lymphocytes. പ്ലാസ്മയിൽ കൂടുതൽ പ്രോട്ടീൻ; ലിംഫിൽ കുറവ് പ്രോട്ടീനും ലിംഫോസൈറ്റുകളും.
Q: Name the pacemaker of heart. A: SA node (right atrium). എസ്.എ. നോഡ് (വലത് ഏട്രിയം).
Q: What are lacteals? A: Lymph capillaries in intestinal villi that absorb fat. ചെറുകുടലിലെ ലിംഫ് കാപ്പിലറികൾ, കൊഴുപ്പ് ആഗിരണം ചെയ്യുന്നു.
Based on Tortora, Ashalatha, Shankar/Vaz, Singh, Chaurasia • expanded GSV section